Ποδηλάτες στην Κύπρο σε κίνδυνο: «Έχουμε και εμείς δικαίωμα χρήσης του δρόμου»

Τον κώδωνα του κινδύνου κρούει το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Ασφάλειας Μεταφορών, καθώς τα στοιχεία για τους θανάτους ποδηλατών στην Ευρώπη παραμένουν ανησυχητικά. Σύμφωνα με τα δεδομένα, το 65% των θανατηφόρων περιστατικών οφείλεται σε συγκρούσεις με αυτοκίνητα, ενώ το υπόλοιπο ποσοστό σχετίζεται κυρίως με πτώσεις και μικροατυχήματα.

Στην Κύπρο, τα στοιχεία της Τροχαίας δείχνουν ότι την τριετία 2022–2024 καταγράφηκαν έξι θάνατοι ποδηλατών, ποσοστό 5,5%, κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο του 5%. Για την περίοδο 2023–2025, οι θάνατοι ανέρχονται σε πέντε.

«Ο ποδηλατόδρομος σταματά… και ξεκινά ο κίνδυνος»

Η εικόνα στους ποδηλατοδρόμους της Λευκωσίας αποτυπώνει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν καθημερινά οι ποδηλάτες. Όπως καταγράφηκε σε ρεπορτάζ κατά τη διάρκεια της «Μεσημέρι και Κάτι», σε αρκετά σημεία οι ποδηλατόδρομοι διακόπτονται απότομα, αναγκάζοντας τους χρήστες να εισέλθουν στο οδικό δίκτυο.

Η ποδηλάτρια Γαβριέλα Μαραθεύτου, που χρησιμοποιεί το ποδήλατο για τη μετάβασή της στην εργασία, περιγράφει: «Υπάρχουν πολλοί κίνδυνοι. Συχνά βρίσκουμε αυτοκίνητα σταματημένα πάνω στους ποδηλατόδρομους ή εμπόδια όπως κλαδιά. Στον δρόμο κατεβαίνουμε πολύ σπάνια γιατί είναι επικίνδυνο. Οι οδηγοί δεν μας προσέχουν».

Έλλειψη υποδομών και συντήρησης

Κοινή διαπίστωση των ποδηλατών είναι ότι οι υφιστάμενες υποδομές δεν επαρκούν για ασφαλή μετακίνηση. Οι ίδιοι ζητούν συνεχόμενους και ενιαίους ποδηλατοδρόμους, τακτικό καθαρισμό από πέτρες, γυαλιά και άλλα επικίνδυνα αντικείμενα, αλλά και σεβασμός από τους οδηγούς.

«Έχουμε και εμείς δικαίωμα χρήσης του δρόμου», τονίζουν, επισημαίνοντας ότι η συνύπαρξη απαιτεί αμοιβαίο σεβασμό και προσοχή.

Το κράνος σώζει ζωές

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στη σημασία της ατομικής προστασίας. «Το κράνος πραγματικά σώζει ζωές», αναφέρουν οι ποδηλάτες, επικαλούμενοι προσωπικές εμπειρίες από ατυχήματα όπου αποφεύχθηκαν σοβαροί τραυματισμοί.

«Αποτυχία σχεδιασμού» το 5%

Η ανώτερη εκτελεστικός μηχανικός του Τμήματος Δημοσίων Έργων, Ευριδίκη Αναγιωτού, χαρακτηρίζει το ποσοστό των θανάτων «αποτυχία σχεδιασμού» και όχι απλώς έναν αριθμό.

Όπως εξηγεί, η νέα προσέγγιση βασίζεται στη φιλοσοφία «Vision Zero», με στόχο τις μηδενικές απώλειες. Προτεραιότητα δίνεται πλέον στους ευάλωτους χρήστες του οδικού δικτύου, δηλάδη, πεζούς και ποδηλάτες.

Νέα φιλοσοφία: Προστασία μέσω σχεδιασμού

Η λύση, σύμφωνα με τους Αναγιωτού, δεν περιορίζεται μόνο στην προσοχή των οδηγών αλλά κυρίως στον σωστό σχεδιασμό.

Κατά την ίδια χρειάζεται δημιουργία προστατευμένων ποδηλατολωρίδων σε δρόμους υψηλής ταχύτητας, συνεκτικό δίκτυο χωρίς διακοπές, μείωση ορίων ταχύτητας σε κατοικημένες περιοχές, ανασχεδιασμός διασταυρώσεων με «bike boxes», όπως και προτεραιότητα στους ποδηλάτες στα φανάρια.

Παράλληλα, τονίζεται η ανάγκη αλλαγής κουλτούρας, καθώς μέχρι σήμερα πεζοί και ποδηλάτες συχνά αντιμετωπίζονταν ως «παρείσακτοι».

Ασφαλής προσπέραση και καθημερινή ανάγκη

Οι ποδηλάτες υπενθυμίζουν ότι η προσπέραση πρέπει να γίνεται όπως σε κάθε όχημα, με επαρκή απόσταση, ώστε να αποφεύγονται επικίνδυνες καταστάσεις.

Την ίδια ώρα, υπογραμμίζουν ότι το ποδήλατο δεν αποτελεί μόνο μέσο αναψυχής, αλλά και πρακτική λύση στις καθημερινές μετακινήσεις, ιδιαίτερα σε μια περίοδο αυξημένου κόστους ζωής.

Το στοίχημα της βιώσιμης πόλης

Η ανάπτυξη ασφαλούς ποδηλατικής υποδομής αποτελεί βασικό πυλώνα της βιώσιμης αστικής κινητικότητας. Ο στόχος, όπως σημειώνεται, είναι ξεκάθαρος: οι πολίτες να μπορούν να μετακινούνται με ποδήλατο παντού στα αστικά κέντρα, με ασφάλεια και χωρίς εμπόδια.

Μέχρι τότε, οι ποδηλάτες της Λευκωσίας συνεχίζουν να κινούνται σε ένα περιβάλλον όπου η καθημερινή διαδρομή παραμένει μια πρόκληση.

Πηγή: Sigmalive