Προστασία της πρώτης κατοικίας για συνεπείς ευάλωτους δανειολήπτες ζητά ο Μιχάλης Χατζηπαντέλα

Την ανάγκη ενίσχυσης της προστασίας της κύριας κατοικίας των ευάλωτων νοικοκυριών, αναδεικνύει, με επιστολή του προς τον Σύνδεσμο Τραπεζών Κύπρου, ο ευρωβουλευτής Μιχάλης Χατζηπαντέλα, ο οποίος κοινοποίησε την παρέμβασή του τόσο στην Κεντρική Τράπεζα όσο και στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Στην επιστολή του, ο κ. Χατζηπαντέλα εστιάζει στην έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου με τίτλο «Τραπεζική Ένωση-Ετήσια Έκθεση 2025», η οποία εγκρίθηκε στις 30 Μαρτίου 2026. H έκθεση αξιολογεί τη λειτουργία της Τραπεζικής Ένωσης και καλεί για την ταχεία ολοκλήρωσή της, την ενίσχυση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας και την καλύτερη προστασία των καταναλωτών. Επιπλέον, υπογραμμίζει την ανάγκη για έναν πιο ανταγωνιστικό και κοινωνικά υπεύθυνο τραπεζικό τομέα στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο σημείο 9 του ψηφίσματος, το οποίο αφορά την προστασία των καταναλωτών στον τραπεζικό τομέα. Σύμφωνα με τον ευρωβουλευτή, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υπογραμμίζει τη σημασία της διασφάλισης επαρκούς προστασίας της κύριας κατοικίας, ειδικά για τα ευάλωτα νοικοκυριά, λαμβάνοντας υπόψη τόσο το μέγεθος της κατοικίας όσο και το ποσοστό του δανείου που έχει ήδη αποπληρωθεί, όπως για παράδειγμα το 50% του αρχικού ποσού του δανείου.

«Η θέση αυτή αντανακλά τη σαφή προσδοκία ότι τα νοικοκυριά που έχουν επιδείξει καλή πίστη και μακροχρόνια προσήλωση στην εκπλήρωση των υποχρεώσεών τους θα πρέπει να απολαμβάνουν υψηλότερο επίπεδο προστασίας όταν η κύρια κατοικία τους βρίσκεται σε κίνδυνο», τονίζει.

Σύμφωνα με τον κ. Χατζηπαντέλα, τα ευάλωτα νοικοκυριά αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο φτώχειας και οικονομικής δυσχέρειας λόγω περιστάσεων που βρίσκονται εκτός του ελέγχου τους, όπως η εμφάνιση σοβαρής ασθένειας ή η αιφνίδια απώλεια της εργασίας τους.

«Η Κύπρος έχει βιώσει από πρώτο χέρι τις οικονομικές, κοινωνικές και πολιτικές συνέπειες των υψηλών επιπέδων μη εξυπηρετούμενων δανείων, καθώς και της αβεβαιότητας που περιβάλλει τη στεγαστική ασφάλεια των ευάλωτων νοικοκυριών», υποδεικνύει.

Ως εκ τούτου, τονίζει, «είναι ουσιώδους σημασίας οι τράπεζες που δραστηριοποιούνται στην Κύπρο να μετατρέψουν τις συστάσεις αυτές, που διατυπώνονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο, σε συγκεκριμένες και διαφανείς πρακτικές οι οποίες να προστατεύουν την κύρια κατοικία των δανειοληπτών που έχουν εκπληρώσει σημαντικό μέρος των συμβατικών τους υποχρεώσεων, διατηρώντας παράλληλα την ορθή διαχείριση κινδύνων και τη χρηματοπιστωτική πειθαρχία της αγοράς».

Στο πλαίσιο αυτό, καλεί τον Σύνδεσμο Τραπεζών να ενημερώσει για τα μέτρα που εφαρμόζονται ή σχεδιάζονται, ώστε οι πολιτικές των κυπριακών τραπεζών να ευθυγραμμιστούν με τις κατευθυντήριες γραμμές που προωθούνται σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Ζητά επίσης πληροφορίες για την αξιολόγηση της ευαλωτότητας των δανειοληπτών, τη συνεκτίμηση του ποσοστού αποπληρωμής των δανείων και τη διασφάλιση ότι οι αποφάσεις για εκποιήσεις λαμβάνουν υπόψη το ιστορικό πληρωμών και τις καλόπιστες προσπάθειες των οφειλετών.

Επιπλέον, υπογραμμίζει, «θεωρώ σημαντικό τα πιστωτικά ιδρύματα στην Κύπρο να αποδεικνύουν, μέσω των εσωτερικών τους κατευθυντήριων γραμμών και των συναλλαγών τους με τους πελάτες, ότι σέβονται πλήρως τους κανόνες της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την προστασία των καταναλωτών και απέχουν από αθέμιτες συμβατικές πρακτικές».

Το ζήτημα αυτό, σημειώνει, «δεν αφορά μόνο την κοινωνική συνοχή, αλλά και τη διατήρηση της εμπιστοσύνης στο τραπεζικό σύστημα, καθώς και τη διασφάλιση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας των δανειακών χαρτοφυλακίων».

«Πιστεύω ακράδαντα ότι ένας ισχυρός, κερδοφόρος και ανταγωνιστικός τραπεζικός τομέας αποτελεί θεμέλιο λίθο του οικονομικού μας μοντέλου, στηρίζοντας την επιχειρηματικότητα, τις επενδύσεις και την απασχόληση», σημειώνει.

Ταυτόχρονα, προσθέτει, «η δημοσιονομική υπευθυνότητα και η πειθαρχία της αγοράς πρέπει να συμβαδίζουν με την κοινωνική ευθύνη και την προστασία των πολιτών που έχουν ενεργήσει με υπευθυνότητα και έχουν εκπληρώσει το μεγαλύτερο μέρος των υποχρεώσεών τους».

«Η προσέγγιση που περιγράφεται στην έκθεση προσφέρει ένα ισορροπημένο πλαίσιο για τη συμφιλίωση αυτών των στόχων και για την αποφυγή λύσεων που επιβαρύνουν αδικαιολόγητα είτε τους φορολογούμενους είτε τους συνετούς δανειολήπτες», υποστηρίζει.

Ως εκ τούτου, σημειώνει, «αναμένω ότι, υπό την ιδιότητά σας ως Σύνδεσμος Τραπεζών Κύπρου, θα συνεργαστείτε με τη δέουσα επιμέλεια με τα μέλη σας, ώστε να διασφαλίσετε ότι συμμορφώνονται με τους κανόνες και τις αρχές που καθορίζονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο και ότι θα ενσωματώσουν την προστασία της κύριας κατοικίας των ευάλωτων νοικοκυριών στη γενικότερη στρατηγική τους για τη διαχείριση του πιστωτικού κινδύνου και την εταιρική κοινωνική ευθύνη».

«Θα εκτιμούσα ιδιαίτερα να λάβω τη γραπτή σας απάντηση, συμπεριλαμβανομένου οποιουδήποτε προβλεπόμενου χρονοδιαγράμματος για την εφαρμογή ή την προσαρμογή των πολιτικών σας, το συντομότερο δυνατόν», σημειώνει.

«Παρακαλώ θεωρήστε δεδομένη την προθυμία μου να συμμετάσχω σε έναν εποικοδομητικό διάλογο με τον Σύνδεσμο Τραπεζών Κύπρου και με τις επιμέρους τράπεζες, με στόχο την υποστήριξη λύσεων που είναι τόσο οικονομικά βιώσιμες όσο και κοινωνικά δίκαιες», καταλήγει.

Σημειώνεται ότι ο κ. Χατζηπαντέλα αναμένεται να πραγματοποιήσει επαφές με αξιωματούχους της ΕΚΤ την ερχόμενη εβδομάδα, κατά τις οποίες θα ενημερωθεί περαιτέρω για το συγκεκριμένο ζήτημα.