Ελαιοπαραγωγοί: Αισιόδοξοι αλλά με το βλέμμα στις βροχές

Πολύ καλύτερη, σε σχέση με πριν από μερικούς μήνες, είναι σήμερα η κατάσταση στην ελαιοπαραγωγή, ωστόσο οι παραγωγοί παραμένουν «προσγειωμένοι», καθώς πολλά θα κριθούν από τις βροχές του επερχόμενου φθινοπώρου. Μιλώντας στον «Πολίτη», ο ελαιοπαραγωγός της επαρχίας Λάρνακας, Αγαθοκλής Αγαθοκλέους, ανέφερε ότι, μέχρι στιγμής, οι ελαιώνες παρουσιάζουν καλύτερη εικόνα από την περσινή χρονιά, γεγονός που δημιουργεί προσδοκίες για μια σαφώς καλύτερη παραγωγή.

Όπως είπε, αν οι βροχές του φθινοπώρου έρθουν στην ώρα τους, η χρονιά μπορεί να εξελιχθεί ιδιαίτερα καλά. Αντίθετα, αν συνεχιστεί η ανομβρία, η εικόνα μπορεί να αλλάξει μέσα σε λίγες εβδομάδες.

Βραχνάς το νερό άρδευσης

Παρά τη βελτιωμένη εικόνα, το μεγαλύτερο πρόβλημα παραμένει το νερό. Σύμφωνα με τον κ. Αγαθοκλέους, οι ποσότητες που διατέθηκαν φέτος στους επαγγελματίες ελαιοπαραγωγούς είναι σημαντικά μειωμένες σε σχέση με προηγούμενες χρονιές. Όπως εξήγησε, μετά από επαφές και διαβουλεύσεις με το Υπουργείο Γεωργίας εγκρίθηκαν επιπλέον ποσότητες, ωστόσο αυτές εξακολουθούν να μην καλύπτουν τις πραγματικές ανάγκες των καλλιεργειών.

Όπως σημειώνει, η περιορισμένη άρδευση δεν επηρεάζει μόνο την ποσότητα της παραγωγής, αλλά και την ανάπτυξη του καρπού. Ταυτόχρονα, η αβεβαιότητα γύρω από τη διαχείριση του νερού αποθαρρύνει αρκετούς παραγωγούς από το να επεκτείνουν τις καλλιέργειές τους ή να προχωρήσουν σε νέες επενδύσεις. «Δεν μπορείς να σχεδιάσεις το μέλλον όταν κάθε χρόνο περιμένεις να μάθεις πόσο νερό θα πάρεις», είναι το μήνυμα που εκπέμπουν οι άνθρωποι του κλάδου.

Η Ισπανία «ρυθμιστής» των τιμών

Σε ό,τι αφορά τις τιμές του ελαιολάδου, ο κ. Αγαθοκλέους εκτιμά ότι είναι ακόμη νωρίς για ασφαλείς προβλέψεις. Η πορεία της αγοράς θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τη φετινή παραγωγή στις μεγάλες ελαιοπαραγωγικές χώρες, κυρίως στην Ισπανία, η οποία εξακολουθεί να επηρεάζει τις τιμές σε ολόκληρη την ευρωπαϊκή αγορά.

Στην παρούσα, πάντως, φάση, διαπιστώνεται αισθητή αποκλιμάκωση στις τιμές του ελαιολάδου, γεγονός που ανακουφίζει σημαντικά τους καταναλωτές. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Παρατηρητηρίου Τιμών Καταναλωτικών Προϊόντων της Υπηρεσίας Προστασίας Καταναλωτή, μετά το ράλι του 2024, όταν η τιμή του έξτρα παρθένου ελαιολάδου έφτασε ακόμη και τα 10,5 με 15 ευρώ το λίτρο, η αγορά άρχισε να αποκλιμακώνεται μέσα στο 2025. Η πτώση συνεχίστηκε με πιο ήπιους ρυθμούς και σήμερα, τους τελευταίους μήνες του 2026, οι τιμές κυμαίνονται περίπου από 6,5 έως 10 ευρώ το λίτρο, ανάλογα με το προϊόν και τη συσκευασία. Τα στοιχεία δείχνουν ότι η αγορά έχει πλέον σταθεροποιηθεί, παραμένοντας πάντως ακριβότερη σε σχέση με τα επίπεδα που ίσχυαν πριν από λίγα χρόνια.

Αναπτυσσόμενος κλάδος

Παρά τις δυσκολίες, ο κ. Αγαθοκλής Αγαθοκλέους επισημαίνει ότι η κυπριακή ελαιοπαραγωγή έχει εξελιχθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Πολλά ελαιοτριβεία έχουν εκσυγχρονιστεί, ενώ όλο και περισσότεροι παραγωγοί επενδύουν σε σύγχρονες μεθόδους έκθλιψης και αποθήκευσης, με στόχο την παραγωγή ποιοτικού εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου, με υψηλή διατροφική αξία. Εκτιμά, μάλιστα, ότι η εγχώρια παραγωγή καλύπτει πλέον σημαντικό μέρος των αναγκών της κυπριακής αγοράς, με το κυπριακό ελαιόλαδο να κερδίζει συνεχώς την εμπιστοσύνη των καταναλωτών.

Σύμφωνα πάντως με ρεπορτάζ του «Π» τον περασμένο Νοέμβριο, η εικόνα στους κυπριακούς ελαιώνες ήταν τότε εντελώς διαφορετική. Η παρατεταμένη ανομβρία και οι δραστικοί περιορισμοί στην άρδευση είχαν οδηγήσει σε μία από τις χειρότερες σοδειές των τελευταίων ετών. Σε αρκετές περιοχές, η παραγωγή είχε περιοριστεί ακόμη και στο 20% μιας φυσιολογικής χρονιάς, ενώ παραγωγοί προειδοποιούσαν ότι οι ποσότητες νερού που διατέθηκαν επαρκούσαν απλώς για να κρατήσουν τα δέντρα ζωντανά. Σαφέστατα, η σύγκριση με τη φετινή χρονιά δημιουργεί μεγαλύτερη αισιοδοξία, ωστόσο σε αυτό που συμφωνούν οι άνθρωποι στον κλάδο είναι ότι το υδατικό παραμένει η μεγαλύτερη πρόκληση για το μέλλον της κυπριακής ελαιοκαλλιέργειας.