Νέα ναρκωτικά στο παζάρι: Υγρά άτμισης και ζελεδάκι

Ανησυχητικές διαστάσεις προσλαμβάνει η διακίνηση βρώσιμων προϊόντων κάνναβης, όπως ζελεδάκια και μπισκότα που περιέχουν τετραϋδροκανναβινόλη (THC), καθώς και υγρών άτμισης για ηλεκτρονικά τσιγάρα τα οποία εμπλουτίζονται με άλλες ναρκωτικές ουσίες ή ψυχοτρόπες συνθετικές ενώσεις.

Ο διοικητής της ΥΚΑΝ, αστυνόμος Β’ Χρίστος Ανδρέου, σε δηλώσεις του στον «Π», έκανε λόγο για «νέα ναρκωτικά στο παζάρι», τα οποία στοχεύουν κυρίως ανήλικους και νεαρούς χρήστες, στους οποίους τα προϊόντα αυτά είναι εξαιρετικά δημοφιλή. Παράλληλα, προειδοποίησε ότι τόσο τα εν λόγω υγρά άτμισης όσο και η κατανάλωση βρώσιμων προϊόντων με THC ενέχουν σοβαρούς κινδύνους για την υγεία. Οι κίνδυνοι αυτοί εκτείνονται από αναπνευστικά προβλήματα και περιστατικά δηλητηρίασης έως την εμφάνιση ψυχικών διαταραχών και την ανάπτυξη εξάρτησης.

Κατασχέθηκαν 5.476 σκευάσματα

«Ως Υπηρεσία Καταπολέμησης Ναρκωτικών έχουμε εντοπίσει το πρόβλημα και προχωρήσαμε σε δεκάδες στοχευμένες επιχειρήσεις σε ολόκληρη την Κύπρο, σε καταστήματα που διαθέτουν τέτοιου είδους προϊόντα. Το ανησυχητικό είναι ότι σε μεμονωμένες περιπτώσεις εντοπίστηκαν τέτοια προϊόντα ακόμη και σε περίπτερα», ανέφερε ο διοικητής της ΥΚΑΝ. Ειδικότερα, κατά το έτος 2024 πραγματοποιήθηκαν 14 επιχειρήσεις και κατασχέθηκαν 1.802 σκευάσματα (υγρά άτμισης και ζελεδάκια). Κατά το έτος 2025 έγιναν 30 επιχειρήσεις και κατασχέθηκαν 3.674 σκευάσματα (υγρά άτμισης και ζελεδάκια) καθώς και 444 γραμμάρια άλλων προϊόντων με την ναρκωτική ουσία THC.

Σύμφωνα με τον κ. Ανδρέου, οι επιχειρήσεις συνεχίζονται και το 2026.

Τα νέα ναρκωτικά….

Μιλώντας στον «Π» για τα νέα ναρκωτικά που έχουν κάνει την εμφάνισή τους στην αγορά, ο διοικητής της ΥΚΑΝ, Χρίστος Ανδρέου, επισήμανε τα εξής:

Υγρά ατμίσματος ενδέχεται να περιέχουν πέραν της THC και άλλες χημικές ουσίες, οι οποίες μπορεί να επιφέρουν απρόβλεπτες και επιβλαβείς επιπτώσεις όταν θερμαίνονται και εισπνέονται. Υφίσταται, επίσης, ο κίνδυνος τα προϊόντα αυτά να περιλαμβάνουν συνθετικά ή ημισυνθετικά κανναβινοειδή, τα οποία συχνά είναι πολύ ισχυρότερα από τη φυσική THC και προκαλούν σοβαρές και απρόβλεπτες συνέπειες για την υγεία.

Βρώσιμα προϊόντα, όπως ζελεδάκια, καθίστανται ολοένα και πιο διαδεδομένα και ενέχουν συγκεκριμένους κινδύνους, ιδίως λόγω του τρόπου κατανάλωσής τους. Έχουν καταγραφεί περιστατικά δηλητηρίασης και ανάγκης νοσηλείας, ιδιαίτερα σε νεαρά άτομα.

Η επίδραση της THC όταν λαμβάνεται μέσω της πέψης καθυστερεί να εκδηλωθεί, ενδέχεται να απαιτηθούν ακόμη και ώρες, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο ακούσιας υπερκατανάλωσης. Η κατάποση μεγάλης ποσότητας THC μπορεί να επιφέρει ευρύ φάσμα νευρολογικών και συστημικών συμπτωμάτων, όπως έντονη υπνηλία, αποπροσανατολισμό και ζάλη. Παράλληλα, πολλά από τα εν λόγω προϊόντα πωλούνται χωρίς τις αναγκαίες ασφαλιστικές δικλίδες, ενώ οι πληροφορίες σχετικά με την ακριβή σύνθεση και την ασφάλειά τους είναι συχνά ελλιπείς ή ασαφείς.

Υγρά άτμισης και βρώσιμα προϊόντα κάνναβης, όπως τα ζελεδάκια, συνιστούν τα «νέα ναρκωτικά στο παζάρι», τα οποία στοχεύουν κυρίως σε νέους. Η ελκυστική και συχνά πολύχρωμη συσκευασία τους είναι επιμελώς σχεδιασμένη ώστε να προσελκύει ανήλικους και νεαρά άτομα. Παράλληλα, αρκετά από τα προϊόντα αυτά προβάλλονται ως «νόμιμα», ενώ στην πραγματικότητα περιέχουν την παράνομη ναρκωτική ουσία τετραϋδροκανναβινόλη (THC) σε υψηλές συγκεντρώσεις.

Τα ζελεδάκια και τα υγρά άτμισης που περιέχουν THC είναι ιδιαίτερα επικίνδυνα, καθώς η δράση τους μπορεί να είναι έως και 33 φορές ισχυρότερη σε σύγκριση με το κοινό τσιγάρο κάνναβης. Πρόσωπα που κατανάλωσαν τέτοια προϊόντα από το στόμα, συμπεριλαμβανομένων και ανηλίκων, υπό μορφή παστίλιων, κατέληξαν στο νοσοκομείο παρουσιάζοντας ποικίλα συμπτώματα, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις διαπιστώθηκε κίνδυνος ακόμη και για τη ζωή τους. Η χρήση τους δύναται να προκαλέσει έντονη ληθαργική υπνηλία και σημαντική πτώση του επιπέδου συνείδησης, ενώ ακόμη και μία μόνο χρήση ενδέχεται να επιφέρει σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία. Οι πολίτες οφείλουν να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί και να έχουν πλήρη επίγνωση της επικινδυνότητας των εν λόγω σκευασμάτων.

Λιποθυμίες στα σχολεία

Κατά τις έρευνες που διενεργήθηκαν τον περασμένο Δεκέμβριο σε τρία καταστήματα πώλησης προϊόντων κάνναβης σε Λευκωσία, Πάφο και Παραλίμνι από την ΥΚΑΝ, το Τμήμα Τελωνείων και άλλες συναρμόδιες υπηρεσίες, κατασχέθηκαν, μεταξύ άλλων, 193 τεμάχια υγρών άτμισης για ηλεκτρονικά τσιγάρα.

Οι εργαστηριακές αναλύσεις του Κρατικού Χημείου κατέδειξαν ότι, και στα 66 δείγματα που υποβλήθηκαν σε έλεγχο, ανιχνεύθηκαν απαγορευμένες ναρκωτικές ουσίες και ψυχοτρόπες συνθετικές ενώσεις, οι οποίες είναι ιδιαίτερα επικίνδυνες και σοβαρά επιβλαβείς για την ανθρώπινη υγεία.

Σε κοινή ανακοίνωση που εξέδωσαν την περασμένη Κυριακή το Τμήμα Τελωνείων, η ΥΚΑΝ, και άλλες συναρμόδιες υπηρεσίες, εξέφρασαν έντονη ανησυχία για τις διαστάσεις που προσλαμβάνει το φαινόμενο και κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου σχετικά με την κυκλοφορία και κατανάλωση τέτοιων προϊόντων, ιδιαίτερα από τους νέους. Παράλληλα, στην ανακοίνωση επισημαίνεται ότι, εξαιτίας της χρήσης των εν λόγω υγρών άτμισης, καταγράφηκαν περιστατικά λιποθυμιών σε σχολεία. Μάλιστα, εισηγούνται προς το Υπουργείο Υγείας και τη Βουλή την επανεξέταση της κείμενης νομοθεσίας ώστε να απαγορευθεί η λειτουργία καταστημάτων που πωλούν προϊόντα κάνναβης.

Το ναρκωτικό MDMB

Σύμφωνα με πληροφορίες του «Π», από τις αναλύσεις του Κρατικού Χημείου σε υγρά άτμισης που κατασχέθηκαν στη συντονισμένη επιχείρηση του περασμένου Δεκεμβρίου ανιχνεύθηκε, μεταξύ άλλων, η συνθετική ναρκωτική ουσία MDMB-4en-PINACA. Πρόκειται για ένα εξαιρετικά ισχυρό και ιδιαίτερα επικίνδυνο ναρκωτικό, το οποίο συνδέεται με σοβαρές και απρόβλεπτες ανεπιθύμητες ενέργειες, όπως: Έντονο άγχος, πανικό, ψύχωση, σπασμούς, απώλεια συνείδησης, καρδιακές αρρυθμίες και υπέρταση, αναπνευστική καταστολή κα οξεία δηλητηρίαση.

Όπως κατέδειξαν επιστημονικές μελέτες, η συγκεκριμένη ουσία μπορεί να προκαλέσει μόνιμες βλάβες στη μνήμη και στη μαθησιακή ικανότητα μέσω της αποδόμησης εγκεφαλικών κυττάρων. Ο κίνδυνος είναι ιδιαίτερα υψηλός, δεδομένου ότι η συγκέντρωσή της στα υγρά για ηλεκτρονικά τσιγάρα είναι απρόβλεπτη, απορροφάται ταχύτατα μέσω της εισπνοής και δεν υφίσταται «ασφαλής δόση». Έχουν καταγραφεί δεκάδες θάνατοι στο εξωτερικό που σχετίζονται με τη χρήση της, συχνά εξαιτίας καρδιακών επιπλοκών ή αναπνευστικής καταστολής.

Επιπλέον, από τις αναλύσεις του Κρατικού Χημείου σε υγρά άτμισης εντοπίστηκαν και άλλες ψυχοτρόπες ουσίες, οι οποίες αποτελούν χημικά τροποποιημένες μορφές κανναβινοειδών.