Ο Ζωολογικός Κήπος Λεμεσού γίνεται… περιβαλλοντικό πάρκο «Φύση» – Έτοιμη για τη μετεξέλιξη του παλιού κήπου

Θέμα χρόνου φαίνεται να είναι η τελική απόφαση από το Δημοτικό Συμβούλιο Λεμεσού για το οριστικό κλείσιμο του Ζωολογικού Κήπου της πόλης που βρίσκεται εντός του Δημόσιου Κήπου Λεμεσού. Μετά από διάφορες προτάσεις, ιδέες και σκέψεις που έχουν συζητηθεί κατά το παρελθόν, το Κυπριακό Κέντρο Περιβαλλοντικής Έρευνας και Εκπαίδευσης της Μητρόπολης Λεμεσού παρουσίασε σε πρόσφατη συνεδρία του δημοτικού συμβουλίου νέα επικαιροποιημένη πρόταση για μετεξέλιξη του χώρου σε Κέντρο Βιοποικιλότητας και Αστικού Περιβάλλοντος Λεμεσού «Φύση».

Υπενθυμίζεται ότι στο ΚΥΚΠΕΕ είχε ανατεθεί από το προηγούμενο συμβούλιο η μελέτη για το μέλλον του Ζωολογικού Κήπου, ενώ πραγματοποιήθηκε και δημόσια διαβούλευση για τις προτάσεις του κοινού.

Αν και τα προηγούμενα χρόνια υπήρξαν αρκετές συζητήσεις για το τι πρέπει να γίνει, ποτέ δεν κατέληξαν σε συγκεκριμένες αποφάσεις, αφού τα προηγούμενα δημοτικά συμβούλια του Δήμου Λεμεσού δεν είχαν πεισθεί ούτε τα ίδια για τις διάφορες σκέψεις ή προτάσεις που είχαν μπροστά τους.

Η πρώτη πρόταση-ιδέα του ΚΥΚΠΕΕ ήταν για μετατροπή του σε φάρμα αστικού τύπου. Η νέα, επικαιροποιημένη μελέτη διαφοροποιείται από την τότε πρόταση, εντάσσοντας νέα στοιχεία τα οποία οδηγούν σε τελική λύση για πάρκο περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης με στοιχεία από την κυπριακή χλωρίδα και πανίδα, εντασσόμενο όμως στο ευρύτερο περιβάλλον του Δημόσιου Κήπου Λεμεσού.

Στην πρόταση περιλαμβάνονται και άλλες παρεμβάσεις του δήμου, όπως για παράδειγμα η δημιουργία των πράσινων διαδρομών που θα συνδέονται με τον Δημόσιο Κήπο.

Η πρόταση παρουσιάστηκε ενώπιον των δημοτικών συμβούλων που είχαν την ευκαιρία να ρωτήσουν διάφορα ζητήματα τους μελετητές, λαμβάνοντας και όσες απαντήσεις θα μπορούσαν να λάβουν στην πρώτη μελέτη. Από εδώ και πέρα, θα ακολουθήσει νέα δημόσια διαβούλευση (επί της πρότασης) την οποία επίσης θα «τρέξει» το ΚΥΚΠΕΕ.

Η διαβούλευση θα γίνει διαδικτυακά μέσω της ιστοσελίδας του ΚΥΚΠΕΕ και έχει ως σκοπό να καταγράψει τις απόψεις των πολιτών και των εκπροσώπων φορέων για το προτεινόμενο μέλλον και τον νέο ρόλο του χώρου, όπως αναφέρει η ιστοσελίδα του περιβαλλοντικού κέντρου.

Με το πέρας της νέας διαδικασίας της διαβούλευσης, τα αποτελέσματα θα παρουσιαστούν ενώπιον του δημοτικού συμβουλίου και ακολούθως θα παρθούν οριστικές αποφάσεις, με τις πληροφορίες του «Π» να κάνουν λόγο ότι δεν αποκλείεται η τελική απόφαση να παρθεί ακόμα και πριν το Πάσχα.

Περιβαλλοντικό Κέντρο «Φύση»

Συνοπτικά η πρόταση αφορά τη ριζική μετεξέλιξη του πρώην Ζωολογικού Κήπου Λεμεσού σε ένα σύγχρονο, βιωματικό και ανοιχτό «ζωντανό εργαστήριο» για τη βιοποικιλότητα και το αστικό περιβάλλον, με έντονο εκπαιδευτικό, ερευνητικό και κοινωνικό χαρακτήρα.

Όπως αναφέρει και η μελέτη, το Κέντρο «Φύση» φιλοδοξεί να αποτελέσει σημείο συνάντησης για παιδιά, οικογένειες, σχολεία, ερευνητές, επαγγελματίες και πολίτες κάθε ηλικίας· ένας χώρος όπου θα καλλιεργείται η περιβαλλοντική συνείδηση, ενισχύεται η κοινωνική συνοχή και προάγεται η ενεργός συμμετοχή των πολιτών στη φροντίδα του αστικού περιβάλλοντος. Παράλληλα, εντάσσεται στρατηγικά στον ευρύτερο σχεδιασμό του Δήμου Λεμεσού για πράσινη μετάβαση, κλιματική ανθεκτικότητα και βιώσιμη αστική ανάπτυξη.

Μέσα από σύγχρονες παιδαγωγικές προσεγγίσεις, ψηφιακές και διαδραστικές εφαρμογές, διεθνή δικτύωση και τη συνεργασία με το Κυπριακό Κέντρο Περιβαλλοντικής Έρευνας και Εκπαίδευσης (ΚΥΚΠΕΕ), το Κέντρο «Φύση» στοχεύει να καταστεί πρότυπο σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο. Πρόκειται για μια καινοτόμα πρόταση που δεν αφορά απλώς τον μετασχηματισμό ενός χώρου αλλά τη διαμόρφωση μιας νέας σχέσης της πόλης με τη φύση και τους ανθρώπους της, που δίνει νέες προοπτικές και ευκαιρίες. Μια επένδυση στο περιβάλλον, στην Εκπαίδευση και ευαισθητοποίηση και στο μέλλον των επόμενων γενεών.

Τα βασικά σημεία της μελέτης συνοψίζονται ως εξής:

1.Τερματισμός λειτουργίας του Ζωολογικού Κήπου

Προβλέπεται η οριστική παύση της αιχμαλωσίας ζώων και η μεταφορά τους σε πιστοποιημένα καταφύγια, σηματοδοτώντας τη μετάβαση από την «έκθεση» στη «συμβίωση».

2.Ισχυρή εκπαιδευτική διάσταση

Ο νέος χώρος θα φιλοξενεί βιωματικά εκπαιδευτικά προγράμματα για όλες τις ηλικίες, με θεματικές τη βιοποικιλότητα, το αστικό μικροκλίμα και τη βιώσιμη κινητικότητα.

3. Διεθνής δικτύωση

Μέσω της συνεργασίας με το Κυπριακό Κέντρο Περιβαλλοντικής Έρευνας και Εκπαίδευσης (ΚΥΚΠΕΕ), το Κέντρο εντάσσεται σε διεθνή δίκτυα περιβαλλοντικής πολιτότητας.

4. Ενίσχυση και ενοποίηση πρασίνου

Η διασύνδεση με τον Δημόσιο Κήπο και τον μελλοντικό Βοτανικό Κήπο δημιουργεί έναν ενιαίο πράσινο πνεύμονα για την πόλη.

5. Χώροι άμεσης επαφής με τη φύση

Μικροί οικοτόποι και φυσικά στοιχεία θα προσφέρουν αυθεντικές εμπειρίες φύσης, χωρίς περιορισμό για τα ζώα.

6. Στήριξη των περιβαλλοντικών πολιτικών του Δήμου Λεμεσού

Το Κέντρο ενισχύει τη στρατηγική για πράσινη μετάβαση και κλιματική ουδετερότητα, λειτουργώντας ως δημόσιος πράσινος πυρήνας.

7. Ψηφιακές και διαδραστικές εφαρμογές

Τεχνολογίες AR/VR θα επιτρέπουν στους επισκέπτες να γνωρίσουν τη χλωρίδα και την πανίδα της Κύπρου με σύγχρονο και ελκυστικό τρόπο.

8. Ερευνητικός ρόλος

Ο χώρος θα λειτουργεί ως κόμβος επιστημονικής έρευνας, συμμετέχοντας σε προγράμματα διατήρησης ειδών και επιστήμης των πολιτών.

9. Περιβαλλοντικά και κοινωνικά οφέλη

Οι δημότες θα απολαμβάνουν αναβαθμισμένους χώρους αναψυχής και ευεξίας, ενώ ενισχύεται η κοινωνική συνοχή και ο οικοτουρισμός.

10. Σύνδεση τέχνης και περιβάλλοντος

Πολιτιστικές δράσεις και καλλιτεχνικές παρεμβάσεις θα ενισχύουν την περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση.

11. Στρατηγική συνεργασία με το ΚΥΚΠΕΕ

Η συνεργασία διασφαλίζει επιστημονική αξιοπιστία, διεθνή τεχνογνωσία και ποιοτικά εκπαιδευτικά και βιωματικά προγράμματα.

Η παρουσίαση-πρόταση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η μετεξέλιξη του χώρου μπορεί να αναδείξει τη Λεμεσό σε πόλη-πρότυπο περιβαλλοντικής πολιτότητας και βιώσιμης αστικής ανάπτυξης.

Η πλειοψηφία θέλει «κλείσιμο»

Θυμίζουμε πάντως ότι στην προετοιμασία της πρώτης πρότασης-μελέτης του ΚΥΚΠΕΕ είχε «τρέξει» και δημόσια διαβούλευση με ηλεκτρονικό ερωτηματολόγιο στο οποίο απάντησαν 1.858 άτομα.

Στη βασική ερώτηση για το μέλλον του Ζωολογικού, 1.057 απάντησαν «κλείσιμο», δηλαδή ποσοστό 56,89%, ενώ 801 και ποσοστό 43,11% απάντησαν «αναβάθμιση». Σημαντική όμως είναι η διαφοροποίηση σχετικά με τους κατοίκους Λεμεσού από όπου απάντησαν 1.414 άτομα.

Οι Λεμεσιανοί φαίνονται απόλυτα διχασμένοι, με τους 704 και ποσοστό 49,79% να επιθυμεί το κλείσιμο και 710 και ποσοστό 50,21% να τάσσεται υπέρ της αναβάθμισης.

Το επιστημονικό προσωπικό του ΚΥΚΠΕΕ, στηριζόμενο και σε αυτή τη διαβούλευση, καταλήγει στο συμπέρασμα ότι τόσο τα διεθνή πρότυπα όσο και ο κόσμος δεν προκρίνουν πλέον τη συνέχεια λειτουργίας του Ζωολογικού Κήπου, ενώ ούτε μία φάρμα αστικού τύπου θα μπορούσε να αντικαταστήσει την υφιστάμενη κατάσταση, δεδομένου του πού βρίσκεται ο χώρος αλλά και τις ευρύτερες χρήσεις της περιοχής.